Hızlı bilgiler
- •Bulaşan, gıdaya kasıtlı olarak eklenmeyen istenmeyen maddedir.
- •Katkı maddesinden farklıdır; katkı maddesi bilinçli olarak eklenir.
- •Bulaşanlar için maksimum limitler mevzuatla belirlenir.
- •Kontrol yaklaşımı, oluşumun kaynağında önlenmesine dayanır.
Bulaşan kavramı, gıda güvenliği mevzuatının temel başlıklarından biri. Katkı maddesiyle sık karıştırılır.
Bu yazıda kavramı ele alıyoruz.
Tanım ve ayrım
Bulaşan, gıdaya kasıtlı olarak eklenmeyen ancak üretim, işleme, ambalajlama, taşıma veya çevresel etkenler nedeniyle bulunabilecek istenmeyen maddedir.
Bu, katkı maddesinden temel bir farkla ayrılır: katkı maddesi belirli bir işlev için bilinçli olarak eklenir ve kullanımına izin verilmiştir.
| Katkı maddesi | Bulaşan | |
|---|---|---|
| Eklenme | Bilinçli | İstenmeyen |
| İşlev | Belirli bir amaç taşır | İşlevi yoktur |
| Mevzuat | İzin verilenler listelenir | Maksimum limitler belirlenir |
| Etiket | İçindekiler listesinde yer alır | Listede yer almaz |
BÖLÜM ÖZETI
Bulaşan, gıdaya kasıtlı olarak eklenmeyen istenmeyen maddedir. Katkı maddesinden farkı, bilinçli eklenmemesi ve işlev taşımamasıdır.
Kaynakları
Bulaşanlar farklı kaynaklardan gelebilir.
Çevresel kaynaklar arasında toprak, su ve hava sayılır. Bazı bulaşanlar üretim sürecinde oluşur; ısıl işlem sırasında oluşabilen bileşikler bu kapsamdadır. Ambalaj malzemesinden geçiş de bir başka kaynaktır. Küf gelişimi sonucu oluşan mikotoksinler ise biyolojik kaynaklıdır.
Kontrol yaklaşımı
Bulaşan kontrolünde temel ilke, oluşumun kaynağında önlenmesidir.
Bu, hammadde kaynağının bilinmesi, tedarikçi değerlendirmesi, uygun proses parametrelerinin seçilmesi ve saklama koşullarının kontrolü anlamına gelir.
Bitmiş ürün analizi bu sistemin doğrulama adımıdır; tek başına kontrol yöntemi değildir.
"MÜMKÜN OLAN EN DÜŞÜK DÜZEY" İLKESİ Bulaşan mevzuatında yaygın bir ilke, düzeylerin makul olarak ulaşılabilecek en düşük seviyede tutulmasıdır. Yani limitin altında olmak yeterli görülmez; iyi uygulamalarla düzeyin daha da düşürülmesi beklenir.
Ambalajdan geçiş
Gıdayla temas eden malzemelerden gıdaya madde geçişi, ayrı bir yönetmelikle düzenlenir.
Bu nedenle gıda ambalajı olarak kullanılan malzemeler, gıdayla temasa uygun olduğunu gösteren belgelere sahip olmalıdır. Evde gıda saklarken de gıdayla temasa uygun kaplar kullanmak önemlidir.
Laboratuvar hizmetlerimizi inceleyebilirsiniz.
Sorumluluk reddi: Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; tıbbi tavsiye, tanı veya tedavi önerisi yerine geçmez.
Kaynaklar
Bu yazı aşağıdaki kaynaklardan derlenmiştir. Özgün araştırmaların tamamına kaynak bağlantıları üzerinden ulaşabilirsiniz.
- Türk Gıda Kodeksi Bulaşanlar Yönetmeliği
- Türk Gıda Kodeksi Gıda ile Temas Eden Madde ve Malzemeler Yönetmeliği
- Contaminants in food - EFSA Panel on Contaminants in the Food Chain
İlgili yazılar
Gıda ambalajı ne işe yarar?
Ambalaj yalnızca bir kap değil; ürünün korunması, bilgilendirme ve raf ömrü açısından işlevsel bir bileşen.
Gıda katkı maddeleri nasıl değerlendirilir?
Kullanımına izin verilen her katkı maddesi, önceden bir güvenlik değerlendirmesinden geçiyor.
Ağır metal analizi neden yapılır?
Bazı metaller çevresel kaynaklı olarak gıdaya geçebilir; bu nedenle düzeyleri sınırlandırılır ve izlenir.
Hygge Journal içerikleri genel bilgilendirme amaçlıdır. Sağlık beyanı, tanı veya tedavi önerisi niteliği taşımaz; bireysel beslenme kararları için sağlık profesyoneline danışılmalıdır. Yazılar özgün özet niteliğindedir; kaynak makalelerin metinleri kopyalanmaz.